De Royal, Maxim en Rivoli

Geërd publiek, dames en here, namens de directie van ‘t Royal Theater heit ich uch allen hertelik Wèlkóm.


Met deze woorden opende Max van Bergen zijn, op 35 mm film opgenomen toespraak die bij de opening van de Royal werd vertoond.

Max van Bergen wilde in 1937, een voet aan de grond krijgen in het groeiende Heerlense bioscoop wereldje, door de Hollandia te kopen. Na onderhandeld te hebben dacht hij dat de koop rond was en ging hij met z’n echtgenote op vakantie. Op z’n vakantie adres kreeg hij telefonisch te horen dat de Hollandia was verkocht aan de gebroeders Hirschberg.

In Roermond, waar de familie van Bergen woonde hadden de drie broers  al een bioscoop die vanaf dat moment door Sander en Mathieu geleid zou worden zodat Max zich volledig kon richten op de bouw van een nieuwe bioscoop in Heerlen. Gefrustreerd verkocht Max alle kermisattracties die hij bezat om geld bij elkaar te krijgen.

Voor een appel en een ei kocht van Bergen een driehoekig stuk grond van de NS, gelegen recht tegenover het station. Architect Jos Cuypers werd gevraagd een tekening te maken van de nieuw te bouwen bioscoop. De gemeente keurde de tekening af. vervolgens werd Jan Bongaerts gevraagd en ook deze tekening werd afgekeurd. Pas toen Frits Peutz de tekening van Bongaerts had aangepast, door o.a. een aantal rechte lijnen te vervangen door gebogen lijnen, werd de tekening goedgekeurd.

En dan gaat het heel erg snel. Op 28 augustus 1937 komen aannemers uit het hele land hun prijs afgeven voor de bouw van de grootste en mooiste bioscoop uit die tijd. Bouwfirma Antoine Tummers uit Sittard mag de Royal gaan bouwen voor fl 62.720,- Op 8 september 1937 start de bouw. Gedurende 20 weken wordt er van maandagochtend tot zaterdagavond hard gewerkt, heel hard gewerkt zelfs. Er wordt sneller gebouwd dan dat de cement kan drogen.

Op 29 januari 1938 werd de Royal feestelijk geopend.

.

De dag na de opening ging de bioscoop open voor het publiek met dagelijks een middag en avondvoorstelling en op zondag een kindermatinee.

In de beginweken wilde iedereen een kijkje nemen in de Royal maar daarna werd het erg stil. De Royal was zo chique dat de gewone man in het begin niet in z’n doordeweekse kloffie naar de bioscoop durfde, daarbij kwam dat de tweede film een Nederlandse was en die films vielen in die tijd niet in de smaak. Toen de bezoekers eenmaal de luxe gewend waren was de Royal gelukkig regelmatig uitverkocht. 

In 1957 wilde Max van Bergen naast de Royal en de Scala (die vanwege de cowboyfilms de knokboet werd genoemd) een derde bioscoop om klanten te binden. Hij gaf architect Peutz opdracht een bioscoop te ontwerpen achter de Royal. Deze bioscoop met 348 stoelen kreeg de naam Rivoli en werd op 27 november 1958 geopend. De doelgroep voor deze bioscoop waren de hoger opgeleiden en diende als tegenhanger van de knokboet. Maar de Rivoli stond altijd letterlijk en figuurlijk in de schaduw van de Royal.

.

1 april 1964 trad Max van Bergen af en namen Lou en Helena het bedrijf over, hoewel Max op de achtergrond en soms op de voorgrond actief bleef in met name de mooiste en beste lopende bioscoop van Nederland, de Royal

Maar begin jaren zeventig liepen de bezoekersaantallen weer  flink terug. In 1973 werden de Royal en de Rivoli verhuurd aan Tuschinski. Toen Fam. van Bergen de exploitatie in 1984 weer zelf in handen nam werden zowel de Royal als de Rivoli grondig opgeknapt, want de jaren hadden wel hun sporen nagelaten.

Op 15 oktober 1985 overleed Max van Bergen …………..

In 1986 werd er tussen de twee bioscopen een derde zaal gerealiseerd voor films die niet meer zoveel bezoekers trokken (uitlopende films). Deze zaal die geen eigen ingang had kreeg de naam Maxim als eerbetoon aan Max van Bergen en telde slechts 75 stoelen.

Het bleef erg moeilijk om het hoofd boven water te houden en er werden dan ook allerlei speciale evenementen georganiseerd om de mensen naar de bioscoop te krijgen. In 2009 werd gestart met het vertonen van 3D films en in datzelfde jaar koopt de gemeente de bioscopen. Van Bergen ging de bioscopen huren dan van de gemeente. Juli 2010 gaan de bioscopen na een renovatie weer open.

Maar het mocht allemaal niet baten. Op 1 augustus 2014 sloot het Royal theater na ruim 76 jaar de deuren, Laurens van bergen ging verder in de door hem in 2011 gekochte H5.

MAAR …………! 

Op 26 oktober 2019 klonk de stem van Max van Bergen weer door de Royal toen ter gelegenheid van de opening weer de 35 mm film werd gedraaid.

De nieuwe bewoners van de Royal, de Stichting Limburg Film Office, Filmhuis De Spiegel, Cinesud en Dutch Mountain Film Festival doen hun best om de koningin der bioscopen haar glans terug te geven en haar toekomst zeker te stellen.

Bron: Royal van Ivo Senden

Tags: No tags

Add a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *